Göz Çevresi İçin SPF Kullanımı Neden Önemli?
Kısa cevap: Göz çevresi, yüzün en ince derili bölgelerinden biridir ve güneşe karşı en savunmasız alanlar arasındadır. Güneş, bu bölgede kaz ayağı çizgilerini ve ince kırışıklıkları hızlandırır, göz altı koyuluklarını artırabilir ve göz kapakları ile çevresi cilt kanserlerinin görülebildiği bölgeler arasında yer alır. Buna rağmen göz çevresi, güneş kremi uygularken en sık atlanan yerdir: Araştırmalar, insanların güneş kremini sürerken göz kapaklarını ve göz çevresini büyük oranda atladığını göstermiştir. Çözüm; güneş kremini göz kemiğinin üzerine, yüzük parmağıyla ve ince bir tabaka hâlinde, kirpik diplerinden uzak durarak uygulamak; bu bölgede mineral filtreli ve parfümsüz formülleri tercih etmek; göz kapaklarını ise UV korumalı ve yanları kapalı güneş gözlüğü ile şapkayla korumaktır.
Pek çok kişi güneş kremini yüzüne düzenli olarak sürer, ancak göz çevresini "yakar" endişesiyle atlar. Oysa yüzde ilk yaşlanma belirtilerinin çoğu tam da bu bölgede ortaya çıkar. Bu yazıda göz çevresinin neden özel koruma gerektirdiğini ve güneş kremini gözlerinizi rahatsız etmeden nasıl uygulayacağınızı anlatıyoruz.
Göz çevresi neden bu kadar hassas?
En ince deri: Göz kapağı derisi, vücudun en ince derili bölgelerinden biridir; güneşten gelen hasara karşı daha az korunaklıdır.
Az yağ bezi: Bu bölgede yağ bezleri azdır; cilt kolay kurur ve bariyeri daha kırılgandır.
Sürekli hareket: Göz kırpma, gülümseme ve kısma gibi mimikler, güneşle zayıflayan kolajen ve elastin liflerinde çizgilerin daha hızlı kalıcılaşmasına yol açar.
Doğrudan maruziyet: Göz çevresi, özellikle güneşe karşı gözleri kıstığımızda ve yansıyan ışıkta yoğun UV alır.
Güneş göz çevresine ne yapar?
Erken yaşlanma
UVA ışınları derinin orta katmanına ulaşarak kolajen ve elastin liflerine zarar verir; bu da kaz ayağı çizgilerinin, ince kırışıklıkların ve göz kapağı sarkmasının daha erken ortaya çıkmasına katkıda bulunur. Güneşin yaşlanmadaki rolünü kırışıklık yazımızda, UVA ve UVB farkını UVA ve UVB yazımızda anlattık.
Koyu halkalar
Göz altı koyuluklarının genetik, damar ve yapısal nedenleri olsa da, güneş özellikle pigment kaynaklı koyulukları artırabilir. Güneş koruması, göz altı bakımının tamamlayıcı bir parçasıdır; ayrıntılar gözaltı morlukları yazımızda.
Cilt kanseri riski
Göz kapakları ve çevresi, güneşe bağlı cilt kanserlerinin görülebildiği bölgeler arasındadır. Bu bölgedeki lezyonlar küçük ve fark edilmesi zor olabilir. Göz kapağında iyileşmeyen yara, kanayan ya da büyüyen bir kabarıklık, kirpik kaybıyla birlikte değişen bir ben gibi belirtiler hekim değerlendirmesi gerektirir.
Göz çevresi neden atlanıyor?
Güneş kremi uygulaması üzerine yapılan çalışmalar, göz kapaklarının ve iç göz köşelerinin en sık atlanan bölgeler olduğunu göstermiştir.1 SPF'li nemlendirici kullananlarda bu bölge daha da eksik kalmaktadır.2 Başlıca nedenler:
Güneş kreminin göze kaçıp yakacağı endişesi
Göz kapağına ürün sürmenin alışılmadık gelmesi
Aceleyle uygulama sırasında bölgenin fark edilmeden atlanması
SPF'li nemlendiricilerin güneş kremine göre neden daha eksik korumaya yol açtığını SPF'li nemlendirici mi, güneş kremi mi yazımızda anlattık.
Göz çevresine güneş kremi nasıl uygulanır?
Sıralama: Göz kremi ya da göz serumunu sabah önce uygulayın ve emilmesini bekleyin; örneğin %5 Kafein Göz Çevresi Serumu. Güneş kremi son adımdır.
Doğru bölge: Güneş kremini göz altındaki kemiğin üzerine, kaz ayağı bölgesine ve kaşın altına uygulayın.
Doğru parmak: Yüzük parmağınızla, ovmadan, tıklatarak yayın.
İnce tabaka, ama atlamadan: Bölgeyi boş bırakmayın; kirpik diplerine ve göz kapağının kenarına kadar sürmeyin.
Emilmesini bekleyin: Güneşe çıkmadan birkaç dakika önce uygulayın; makyaj varsa güneş kremi emildikten sonra yapın.
Yenileyin: Açık havada iki saatte bir; makyajlıyken yenileme için makyajda SPF yazımıza göz atabilirsiniz.
Göz çevresi için güneş kremi seçimi
Mineral filtreli formüller: Göz çevresinde genellikle daha az batma yapar; örneğin SPF 50+ %100 Mineral Filtre Güneş Kremi.
Parfümsüz ve alkolsüz ürünler: Hassas bölgede tahriş riskini azaltır.
Hafif ton eşitleyici seçenekler: Göz altında aydınlık bir görünüm isteyenler için; örneğin SPF 50+ Pembe Ton Eşitleyici Güneş Kremi. Ayrıntılar pembe ton eşitleyici SPF yazımızda.
Göz yakma sorunu yaşıyorsanız: Nedenleri ve çözümleri için güneş kreminin göz yakması yazımıza göz atabilirsiniz.
Güneş gözlüğü: Göz kapağının en iyi koruması
Göz kapakları ve iç göz köşeleri, güneş kreminin tam olarak ulaşamadığı yerlerdir. Bu yüzden:
%100 UV koruması (UV400) sağlayan güneş gözlüğü seçin; camın koyu olması tek başına UV koruması anlamına gelmez.
Yanları saran, büyük çerçeveli modeller yan ve alt yansımaları da azaltır.
Geniş kenarlı şapka, göz çevresine ulaşan ışığı belirgin şekilde azaltır.
Güneş gözlüğü gözleri kısma ihtiyacını azaltarak mimik çizgilerinin belirginleşmesini de azaltmaya yardımcı olabilir.
Sık sorulan sorular
Yüz güneş kremi göz çevresine sürülebilir mi?
Çoğu yüz güneş kremi göz çevresinde de kullanılabilir; ancak kirpik diplerinden uzak tutulmalıdır. Batma yaşıyorsanız mineral filtreli ve parfümsüz formüllere geçin.
Göz kapağına güneş kremi sürülür mü?
Mineral filtreli bir ürünü çok az miktarda, kirpik diplerinden uzak durarak sürebilirsiniz. Göz kapağı için en pratik koruma güneş gözlüğüdür.
Göz kreminde SPF varsa ayrıca güneş kremi gerekir mi?
Göz kremleri genellikle çok az miktarda uygulanır; bu nedenle etiketteki korumayı sağlamayabilir. Açık havada kalacaksanız üzerine güneş kremi uygulamak daha güvenlidir.
Kışın göz çevresine güneş kremi gerekir mi?
Evet. UVA ışınları yıl boyunca etkilidir; karla kaplı bölgelerde yansıma nedeniyle maruziyet daha da artar.
Kaynaklar
Pratt H ve ark. UV imaging reveals facial areas that are prone to skin cancer are disproportionately missed during sunscreen application. PLoS One. 2017;12(10):e0185297.
Lourenco EAJ ve ark. Moisturisers with sun protection factor are less effective than sunscreens at protecting the eyelid area. PLoS One. 2019;14(4):e0212548.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi teşhis veya tedavi yerine geçmez.
